حسين علوى مهر

227

روشها و گرايشهاى تفسيرى ( فارسى )

پيامبر عليهم السّلام اظهار محبت نموده و به تناسب مطالب ، آنان را ارج مىنهد . 5 . فتوحات مكية 6 . تفسير القرآن الكريم 7 . رحمة من الرحمن فى تفسير و اشارات القرآن اين سه تفسير ، منسوب به « محيى الدين عربى » ملقب به « شيخ اكبر » ، پدر علم عرفان است . او در سال 560 ق متولد و در سال 638 ق وفات نموده است . دربارهء انديشه‌ها و اعتقادات او ديدگاه‌هاى گوناگونى وجود دارد . معروف است كه در فقه پيرو مذهب مالكى و خود داراى عقايد خاص مىباشد . 8 . فتوحات الهيه مؤلف اين كتاب ، سليمان بن عمر عجيلى متوفاى 1204 ق است ، او در فقه پيرو مذهب شافعى ، و از نظر كلامى اشعرى است ، اين تفسير شرحى بر تفسير جلالين ( جلال الدين محلّى و جلال الدين سيوطى ) است و داراى چهار جلد و مشتمل بر تفسير تمام آيات قرآن است . 9 . بيان السعادة ( فى مقامات العبادة ) بيان السعادة ، تأليف سلطان محمد بن حيدر جنابذى ( گنابادى ) معروف به سلطان على شاه ( متولد 1251 و متوفاى 1327 ق ) است . مؤلف ، شيعه و داراى مسلك صوفى و عرفانى است . اين تفسير در چهار جلد و به زبان عربى به چاپ رسيده است و مشتمل بر تفسير تمام آيات قرآن است كه احاديث ائمهء اطهار عليهم السّلام با اشارات و مباحث فلسفى آميخته شده است ، و تلاش او بر حفظ ظواهر الفاظ و دلالت الفاظ نيز مىباشد . 10 . تفسير المظهرى نويسندهء اين تفسير ، قاضى محمد ثناء الله مظهرى ( م 1225 ق ) است . او از دانشمندان اهل سنّت هند ، حنفى ، اشعرى و داراى مسلك صوفيه است ، اين كتاب در 10 جلد و به زبان